Türkiye’de kentleşme ve sanayileşme süreci

0
104

Türkiye’de Kentleşme, Sanayileşme, Arazi Kullanımı ve Çevre Sorunları

Avrupa ve Amerika’da 150-200 yıla yayılan sanayileşme, kentleşme ve göç, Türkiye’de 50 yılda
gerçekleşmiş hem de çok hızlı bir nüfus artışı ile çarpık kentleşme sorununu ortaya çıkarmıştır. Ankara
Başkent olarak seçildikten sonra, Cumhuriyetin ilk yıllarında uzmanlara “Başkent Ankara” imar planı
hazırlatılmış ve uygulamaya konulmuştur. Ancak Ankara örneği bile sürekli gelişim göstermemiş, 1980
yılına gelindiğinde Ankara’daki nüfusun üçte ikisi gecekonduda yaşar olmuştur.

Çok geniş gördüğümüz tarım alanlarımız, hızlı nüfus artışı, çarpık kentleşme ve sanayileşme baskısı
ile büyük tehdit altında bulunmaktadır. Eski kentler; verimsiz, kayalık, dağlık arazilerde nehir ve deniz
kenarlarındaki sarp yerler ve vadilerde yer alırken, günümüzde adeta bütün kentler, engebeli araziden
düz verimli tarım arazilerine doğru genişlemektedir. Özellikle ülkemizde kentleşme ve sanayileşme
uğruna verimli tarım arazileri büyük tehdit altına girmiştir.

Halen şehirler toplam ülke alanının % 1’inden azını kaplasa da, özellikle çok verimli arazilerin konut
ve sanayi amaçlı plansız kullanımı gelecek için büyük bir tehlike oluşturmaktadır. 1950 yılında
nüfusumuzun sadece % 22’si şehirlerde yaşamakta iken bugün bu oran % 75’e ulaşmıştır.

İskenderun-Mersin arası verimli tarım arazileri, Bornova başta olmak üzere İzmir civarı, Bursa
Ovası, Sakarya Ovası, Çorlu-Adapazarı arası, Yalova-Gemlik başta olmak üzere hemen hemen tüm
şehirlerimiz tarım alanlarını tehdit etmektedir. Bir dönüm seradan yılda 1.000 TL’lik tarımsal ürün
veren Erdemli-Silifke civarındaki verimli alanların yerini hızla yazlık konutlar almaktadır. Aksi halde bu
gidişle 50 yıl içinde tüm verimli alanlar konut ve fabrika olur.

CEVAP VER