Spor Yaralanmalarına Neden Olan Faktörler

1
186

Spor Yaralanmalarına Neden Olan İç ( bireysel ) Faktörler

Biyomekaniksel Bozukluklar: Sporcunun fiziksel yapısındaki bazı engeller onun çeşitli risk-
ler altında olmasına neden olur. Postür (kas ve kemik yapısı)deki bozukluklar, hem spordaki perfor-
mansı etkiler hem de yaralanma riskini artırır. İki bacak uzunluğu arasında 20 mm’den daha fazla fark
olması alt ekstremitede kalça rötatör ve addüktör kaslarının görevini yapmasını güçleştirir. Bu da ya-
ralanma riski oluşturur.

İki bacak arasındaki uzunluk farkı, leğen kemiği eğilmelerine, omurga eğilmelerine, “X”
ve “O’’ bacak oluşmasına yol açabilir.

X Bacak (Genu Valgum) : Bu tip bacaklarda,
dizler birbiriyle kolay birleşirken ayak bilekleri
birleşmez, ayrı durur. ‘Kalça-uyluk-diz-ayak
bileği’ düzleminde diz içe kaymıştır. Bu durum
yalpalayarak yürümeye, ayakta durulduğu
zaman bacak kaslarında ağrıya ve bacaklarda
aşırı yorgunluğa neden olur. Bu da zamanla
dış menisküsü zedeleyerek menisküs yırtıl-
masına ya da dış eklem kıkırdaklarını tahrip ederek dizin dış eklem yüzünde Valgus Artrozu diye
isimlendirilen kireçlenmeye yol açar.
O Bacak (Genu Varum) : Normalde uyluk kemiğinin başı, diz ve ayak bileği aynı doğrultuda
bulunur. “O” bacakta diz dışa doğru kaymıştır, ayak bilek-
leri birbirine temas ettirildiği zaman dizler arasında mesafe vardır.

Düztabanlık
Yeterli kondisyonel özelliklere sahip olmamak ve sürekli bel ağrısına yol açar.
sezon öncesi kondisyon çalışmalarının yeterli derecede ya-
pılmaması yaralanma riski doğurur.

Sporcu, yaptığı spor dalının özelliğine göre kuvvet, dayanıklılık, sürat gibi yeteneklere sahip
olmalıdır. Yapılan spor dalına göre o sporun ihtiyaçları doğrultusunda bir kuvvet uygulanır. Bu kuv-
vet ihtiyacı bazen birim kuvvet, çabuk kuvvet ya da kuvvette devamlılık şeklinde olabilir.
Ortaya konulan bu kuvvetin yetersizliği o kuvveti oluşturan kaslarda zorlanmalara ve
kopmalara neden olur. Bu da bir yaralanma riski oluşturur ve performansı olumsuz etkiler.
Sportif yaralanmalar spordan uzak kalma süresine göre üçe ayrılır:
1. 1- 7 gün arası spora katılamama hafif,
2. 8- 21 gün arası spora katılamama orta,
3. 21 günden daha uzun süre spora katılamama ciddi yaralanma olarak değerlendirilir.

 

Yaralanmış veya operasyon geçirmiş bir
bölgedeki kaslar zayıflar. Yeterli güçlendirme
çalışmaları yapmamak, yaralanmanın özelliğine
göre iyileşmesini beklemeden çalışmalara baş-

darını kaldırabildiği,

BUNLARI BİLİYOR MUSUNUZ ?
* 8 – 9 yaşındaki bir çocuğun kendi vücut ağırlığının lamak yaralanmanın derecesini artıracağı gibi
1/3’ ünü tek elle kaldırıp birkaç adım atabildiği, iyileşme süresini de uzatacaktır.
Spor yaralanmalarına neden olan faktörler
* 12 – 14 yaşında ise kendi vücut ağırlığının 2/3’ ü ka- den biri de psikolojik faktördür. Kaygı ve dep-
resyon durumunda sporcunun ortaya koyduğu kontrolsüz, saldırgan ve riskli davranışlar yara-
lanmalara yol açabilir. Sporcunun psikolojik du-

* 16 yaşında kendi vücut ağırlığı kadarını kaldırabildiği rumu iyi analiz edilerek antrenmanlarda eksik
tespit edilmiştir. olduğu yönler ortadan kaldırılmaya çalışılmalıdır.

Sahip olunan fiziksel yapı, yapılan spor dalının özelliğine göre avantaj ya da dezavantaj oluşturur. Halter, binici-
lik gibi sporlarda kısa boy avantaj sağlar.

Basketbol, voleybol gibi dallarda uzun boy avantaj sağlar. Eğer sporcu yaptığı spor dalına uygun fiziğe sahip değilse o zaman bu durum
bir risk oluşturur.

Gelişme çağındakilerde, kemiklerinin uzama bölgeleri henüz tam
olarak kemikleşmediği için büyüme devam eder. Gelişim aşamasında yapılan halter ve bilinçsiz ağırlık çalışmaları
büyüme noktalarına darbe etkisi yapar ve büyümenin durmasına sebep olabilir.

Karate, judo, futbol gibi dize çok darbe alınan sporlar, büyüme çağındaki sporcuların büyüme ve gelişmelerini engelleyen riskler taşır.

 

SPOR YARALANMASINA NEDEN OLAN DIŞ FAKTÖRLER

 

Sporcu oyun sahasının içinde hızını azaltamaması sonucu sahanın dışına çıkmak zorunda
kalabilir. Yeterli yavaşlama mesafesi yok ise sporcu açık sahalarda tel örgülere, spor salonlarında da
duvarlara çarpma tehlikesi ile karşılaşabilir.
Spor salonu zemininin bakımsızlıktan çökmesi veya su aldığında şişmesi, minder üzerinde
yapılan çalışmalarda minderin düzgünlüğünü yitirmiş olması gibi faktörler de yaralanma riski oluşturur.

Kayak veya buz pateninde zeminin bazı bölgelerinin erimesi o pistin düz durumunu bozar. Bu da
sporcu için tehlike oluşturur.

Açık veya kapalı spor salonlarında zeminin ıslak olması, açık sahalarda zeminin donmuş olması,

zeminde yabancı maddelerin bulunması, spor salonlarındaki ışığın ve sıcaklığın yeterli olmaması âdeta
sakatlıklara davetiye çıkarmaktadır.

Antrenör yaptırdığı antrenmanı bilinçli hazırlamalıdır. Bilinçsiz ve sistemsiz bir şekilde yapılan antrenman, tedavisi güç sakatlıklara
neden olabilir.

Antrenör, antrenman planlamasında, sporcunun yaşını, cinsiyetini, fiziki yapısını, psikolojiktir
durumunu ve hazır bulunuşluğunu göz önünde bulundurmalıdır. Antrenman planındaki ani değişiklikler, yanlış oyun teknikleri, yetersiz
oyun kuralları yaralanma riski oluşturur.
Hakemlerin müsabakaları iyi yönetmemesi sporcuların yaralanma riskini artırır. Hakemin müsabakalarda sertliklere göz yumması, bunlara ye-
rinde müdahale etmemesi sakatlıklara yol açabilir. Mesela bir boks müsabakasında hakemin sporcuyu sağlık yönünden değerlendirme yete-
neği gelişmemişse şoka giren bir sporcuyu fark edemez. Bu durumda hakemin müsabakayı devam ettirmesi, sporcunun ölümü ile sonuçlanabilir.

1 YORUM

CEVAP VER