Spor yaralanmaları hakkında bilgiler

0
61

Spor yaralanmaları ile ilgili akla gelen başlıca kavramları şöyle sıralayabiliriz: Sağlık, hasta-
lık, travma, yaralanma, zedelenme, sakatlık, engellilik, yetersizlik gibi…
Hastalık ve sağlık kavramları toplumların yaşam tarzlarına, gelişmişlik düzeylerine ve kül-
türel anlayışlarına göre farklı anlamlar kazanabilmektedir. Bir yörede, insanların çoğunda bağırsak pa-
raziti varsa bu durum hastalıktan sayılmayabilir. Sigara içen bir kişi, öksürüğünü sigaraya bağlayıp
gerçek nedeninin başka bir şey olabileceğini dahi düşünmeyebilir. Çocuğu ishal olan bir anne, bütün
çocuklar ishal oluyor düşüncesiyle bu durumu hastalıktan saymayabilir. Ayrıca pek çok kişi herhangi bir hastalığı veya hastalık nedeniyle yakınması olmadığı zaman
kendisini sağlıklı kabul eder. Yetersiz beslenmede, gelişme geriliğinde, bulaşıcı hastalıklara yakalanmada, kazaların oluşmasında, hatta doğuştan sakatlıkların ortaya
çıkmasında sosyal ve kültürel faktörlerin payı vardır.

Hastalık ve sağlık kavramlarının, sosyal hayat, yaşam tarzı, gelişmişlik düzeyi ve kültürel yapı gibi etkenlere bağlı olarak anlam kazanmasına rağmen, bütün insanlar için kabul edilebilir evrensel bir tanımının olması gerekir. Dünya Sağlık Örgütü sağlığı şöyle tanımlamaktadır: “Sağlık, yalnızca hasta veya sakat olmamak değil bedenen, ruhen ve sosyal yönlerden tam bir iyilik hâlidir.” Hastalığı ise, “organizmada gözle görülebilir, ölçülebilir belirtilerle ortaya çıkan ve bireyde çeşitli şikâyetlerle kendini belli eden fonksiyon bozuklukları” olarak tanımlamaktadır. O hâlde, kişinin tam sağlıklı kabul edilmesi için bedenen hasta
veya sakat olmaması yetmemektedir. Bu kişinin aynı zamanda ruhen de dengeli olması, sosyal yön-
den tam bir iyilik hâli içinde olması gerekmektedir.

İnsanı diğer canlılardan ayıran özelliklerden biri de sosyal bir varlık oluşudur. Yaşamımızın her anında çevremizdeki kişilerle ve olaylarla etkileşim içinde bulunuruz. Bu
olayların sağlığımızı etkilediği bir gerçektir. Öyle ki toplum hayatının etkileri sonucu oluşan bazı hastalıklar için sosyal hastalıklar deyimi kullanılmaktadır.
Bu nedenle, sağlık olaylarından ve sağlıklı olmak için yapılması gereken çabalardan söz ederken sağlığı etkileyen biyolojik ve fiziksel nedenlerin yanı sıra sosyal olay-
ları da göz önünde bulundurmak gerekir.
Spor yaralanmalarının temel kavramlarından olan travma, canlı üzerinde beden ve ruh açısından önemli ve
etkili yaralanma belirtileri bırakan yaşantı, bir doku ya da organın yapısını ya da biçimini bozan ve dıştan mekanik bir
etki sonucu oluşan yerel yara olarak tanımlanmaktadır. Bir doku veya organın yapısını ya da biçimini değiştiren travmalar (incinme, kırılma gibi) sportif müsa-
bakalarda her an karşılaşabileceğimiz durumlardır.
Deri ve deri altı dokularının hasarına yara denilmektedir. Yaralanmalarda genellikle ağrı ve fonksiyon kaybı vardır. Yarayı açık ve kapalı olmak üzere iki başlık altında inceleyebiliriz. Her türlü açık yara, enfeksiyon için açık bir kapı demektir. O nedenle yaraya hemen müdahale edilmelidir.
Zedelenme, doğum öncesi, doğum anı ve doğum sonrası oluşan etmenlerle organların işlevlerini yerine getirmede zorlanma durumudur.
Sakatlık, normal bir insanın başarı ile sonuçlandırabileceği herhangi bir aktiviteyi gerçekleştirmesinde ortaya çıkan bir eksiklik ya da sınırlılıktır. Sakatlıklar geçici, sürekli ve ilerleyen tipte olabilir.

CEVAP VER